09.12.2013 Ankara TOBB Türkiye Yükseköğretim Meclisi toplantında konuşan TOBB ETÜ Mütevelli Heyeti ve TOBB Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu, vakıf üniversitelerine yatırım yapan kurucu iradenin, Türkiye’nin geleceğine de yatırım yaptığına işaret ederek, “Rekabet kalitenin garantisidir. Umudumuz, vakıf üniversitelerimizin daha sağlıklı gelişmesi ve dünya üniversiteleri ile rekabet edebilir seviyeye ulaşmasıdır. Bunun için de YÖK’ten vakıf üniversitelerine özel düzenlemeler yapılmasını bekliyoruz” dedi.
HABER VİDEOSU İÇİN TIKLAYINIZ
TOBB Türkiye Yükseköğretim Meclisi, TOBB
ETÜ Mütevelli Heyeti ve TOBB Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu, YÖK Başkanı
Gökhan Çetinsaya ile TOBB Türkiye Yükseköğretim Meclisi Başkanı Bekir Okan ve
meclis üyelerinin katılımıyla Ankara’da TOBB Birlik Merkezi’nde toplandı.
Toplantının açış konuşmasını yapan
Hisarcıklıoğlu, bugüne kadar hep üniversite-sanayi işbirliğinin hayata
geçmesini istediklerini hatırlatarak, “Üniversitelerin yetiştirdiği insanın
piyasada bir karşılığı olmalı, üniversite-sanayi işbirliği sağlanmalı, iş
dünyası ve üniversite ayrı tellerden çalmamalı” dedi.
2003’te üniversite sayımız sadece 70’ken,
2013’ü geride bıraktığımız şu günlerde üniversite sayısının 170’e ulaştığını
bildiren Hisarcıklıoğlu, “170 üniversitedeki öğrenci sayısı ise 4,5 milyon.
Üniversite mezunu gençlerimizin sayısı her geçen gün artıyor, ama bu
gençlerimizin nitelikleri iş dünyasının talepleri ile örtüşüyor mu? Eğer iş
dünyası ile üniversite ayrı telden çalarsa karşımıza büyük bir tehlike çıkar.
Gençler iş bulamaz, iş dünyası da ihtiyacı olan kalifiye personele ulaşamaz. Bu
noktada üniversite-sanayi işbirliği son derece önemli. Bu birlikteliği muhakkak
sağlamalıyız. İş dünyası ile kol kola yürüyen üniversitelerden mezun olan
gençler piyasada kolayca karşılık bulur. Bununla beraber, iyi yetişmiş
gençlerle iş dünyasının rekabet gücü artar, ülkeye artı değer kazandırır” diye
konuştu.
-“Kalite
sorunu yaşıyoruz”
Türkiye’nin iyi eğitim veren, dünyadaki
rakipleri ile başa baş giden kaliteli üniversiteleri bulunduğundan söz eden M.
Rifat Hisarcıklıoğlu şunları söyledi: “Geçen hafta, gelişmekte olan ülkelerdeki
ilk 100 üniversite açıklandı. Bu listede ülkemizden 7 üniversite var. Bu
listeye girmeyi hak eden birçok üniversitemizin daha olduğunu biliyoruz. Ama
diğer taraftan kalite sorunu yaşadığımız, istenilen niteliğin çok uzağında olan
üniversitelerimiz de var. Yani, hem üniversite-iş dünyası işbirliğinde
sorunlarımız var, hem de kalite sıkıntısı yaşadığımız kurumlarımız var. Bu
durum doğal olarak rakamlara da yansıyor. Bakın size bir örek vereyim.
OECD ülkelerindeki genel trend, eğitim
seviyesi arttıkça işsizliğin azaldığı şeklinde. Mesela, Almanya’da ilköğretim
mezunlarında işsizlik %18, lise mezunlarında %6, üniversite mezunlarında %3.
Kore’ye bakıyoruz; ilköğretim mezunlarında işsizlik %7, lise mezunlarında %6,
üniversite mezunlarında %5. Bir de Türkiye’ye bakıyoruz, OECD’deki trend alt
üst olmuş. Bizde ilköğretim ve lise mezunlarında işsizlik %10, üniversite
mezunlarında ise %11. Kısaca bizde eğitim arttıkça işsizlik de artıyor. Yani,
ya üniversite mezunlarımız iş dünyamızın talep ettiği alanlarda
yetiştirilmemiş, ya da istenilen niteliklere sahip değil.”
-“Gençlerimizi
talep olan alanlarda yetiştirmeliyiz”
TEPAV’ın yaptığı bir araştırmaya göre
1,1 milyon üniversite mezununun hali hazırda lise mezunlarının yapabileceği
işlerde çalıştığı bilgisini veren Hisarcıklıoğlu, öğrencilerin eğitim aldıkları
alanda talep olmadığına vurgu yaptı. Hisarcıklıoğlu, “Gençlerimizin emeklerini
boşa harcamamalı, onları talep olan alanlarda yetiştirmeliyiz” ifadesini
kullandı.
TOBB ETÜ Mütevelli Heyeti ve TOBB
Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu, bu sorunları çözmek için üniversite sisteminin
yeniden yapılandırılması gerektiğini belirtirken şunları söyledi: “Üniversite
sistemimizi prangalarından kurtarmamız gerekiyor. Sayın Çetinsaya’nın göreve
geldiği günden beri bu hususta ciddi çalışmaları var. Geçtiğimiz dönemde YÖK,
bizlerin de dört gözle beklediği çok meşakkatli bir işe girişti. 30 senedir camiadaki herkesin değişmeli
dediği YÖK Kanunu için kollar sıvandı. Biz de TOBB olarak Yükseköğretim Sektör
Meclisimizle beraber kapsamlı bir çalışma başlattık, sadece YÖK Kanunu’nu
görüşeceğimiz bir çalıştay düzenledik. İki gün boyunca yükseköğretim sistemini
tüm tarafların katılımı ile tartıştık, sorunlara çözüm aradık, çözüm önerilerimizi
ve yeni kanun taslağı ile ilgili görüşlerimizi YÖK Başkanlığına ilettik.
YÖK de yeni kanun için çok kapsamlı
çalışmalar yaptı, tarafların hepsiyle ayrı ayrı görüştü, görüşleri topladı.
YÖK’ün 2013 başında, ortaya çıkan taslağı Milli Eğitim Bakanlığına sunduğunu
biliyoruz. Ama o günden sonra yeni kanundan ses çıkmadı. Taslak, gördüğümüz
haliyle, anayasa değişikliğini gerekli kılıyordu. Belki, bu sebeple taslak
halen yasalaşamadı. Yasa yapma süreci kolay bir süreç değil, bunun farkındayız.
Ancak, hem üniversite sistemimizin, hem de vakıf üniversitelerinin sorunları
artarak devam ediyor.
Üniversitelerimizin karşılaştığı
sorunlar doğrudan öğrencilerimize yansıyor. Sorunlarımızı ne kadar kısa sürede
çözebilirsek o kadar karlı çıkarız. Bu sebeple vakıf üniversitelerinin
temsilcileri olarak bizler, en azından, yeni kanun yasalaşana kadar vakıf
üniversitelerini rahatlatacak bazı önlemler alınmasını rica ediyoruz.”
-Vakıf
üniversiteleri devlet üniversitelerinin rakibi değil
Kamu tarafından vakıf üniversitelerinin
devlet üniversitelerinin rakibi olarak algılanmasından rahatsız olduklarını
vurgulayan Hisarcıklıoğlu, kuralları belirleme gücüne sahip olan devletin,
vakıf üniversitelerini rakip olarak algılaması halinde, hem haksız rekabet oluşacağını, hem de üniversitelerin gelişiminin
engelleneceğini bildirdi. Hisarcıklıoğlu, özerklik konusunun da hep dillendirdikleri
bir talep olduğunun altını çizdi.
Vakıf üniversiteleri bir taraftan mali
ve idari yönden özerk, diğer taraftan YÖK Kanunu’na tabi olduğuna dikkat çeken
Hisarcıklıoğlu, “Bu durum vakıf üniversitelerinin işleyişinde sorunlara neden
oluyor. Kendisi de bir vakıf üniversitesinden gelen YÖK Başkanımız Sayın
Çetinsaya, bu durumun en yakın tanıklarından” dedi.
- YÖK Başkanı Prof. Dr. Gökhan
Çetinsaya
YÖK Başkanı Prof. Dr. Gökhan Çetinsaya, Hükümetin harçların kaldırılması
kararından sonra öğrencilik süreleri konusunda bir boşluk doğduğunu, bu sorunun
giderilmesi gerektiğini ifade ederek, ''Birtakım çalışmalar yapılmaktadır ama
henüz nihai bir aşamaya gelinmemiştir, bir karar yoktur'' dedi.
Çetinsaya, TOBB'da düzenlenen "TOBB Yükseköğretim Meclisi
Toplantısı"nın açılışında yaptığı konuşmada, 6111 sayılı yasanın 44.
maddesi etrafında basında çıkan bazı haberlere açıklamak getirmek istediğini
ifade etti.
İlgili maddeyle öğrencilik süresine ilişkin düzenleme yapıldığını
anımsatan Çetinsaya, göreve geldiği 2012 yılı başından itibaren hem vakıf hem
de devlet üniversiteleriyle çeşitli çalışmalar yürüttüklerini belirtti. Bölge
toplantıları düzenlediklerini, üniversite ziyaretleri yaptıklarını, öğretim
üyeleri, öğrenciler, dekanlar ve enstitü müdürleriyle bir araya geldiklerini
anlatan Çetinsaya, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Bütün bu toplantılarda ortaya çıkan meseleleri de biz ayrı ayrı
masaya yatırıp, tabii ki tartışıyoruz. Öğrenciliğin sonlandırılamaması konusu
da birçok açıdan bu beyin fırtınaları ve tartışmalarda önümüze gelen
meselelerden bir tanesidir. Bunda dile getirilen konulardan bir tanesi de 6111
sayılı yasanın 44. maddesinin ilk halinde öğrencilik süreleri mali esaslarla
düzenlenmişti. Fakat Hükümetimizin harçların kaldırılması kararından sonra bu
konuda bir boşluk doğdu. Dolayısıyla bu boşluğun doldurulmasına yönelik bir
çalışma yapılması gerekiyor. Aynı şekilde mali esaslar ortadan kalkınca bu harçların
kaldırılması kararıyla birlikte üniversitelerimizin planlama yapamama durumları
ortaya çıktı. Yine buna yönelik bir çalışma, bir tartışma yürütülüyor."
-"Komisyonlarda ön çalışmalar yapılıyor"
Çetinsaya, bu konuda özellikle fen bilimleri ve sosyal bilimler
enstitülerinde önemli sorunlar yaşandığını ifade ederek, şöyle konuştu:
''Özellikle yüksek lisans ve doktora eğitimlerinde öğrenciliğin
bitmemesi giderek öğretim üyeleri ve enstitüler üzerindeki tez yüklerini
artırıyor ve sağlıklı bir lisans üstü eğitim yapılması önünde birtakım sorunlar
oluşturabiliyor. Bu aşağı yukarı, bütün enstitülerle yaptığımız toplantılarda
ortaya çıkan bir konu.
Aynı şekilde birçok üniversitemizde şöyle bir sorunla karşılaşmaya
başladık. Üniversitenin kağıt üzerinde 71 bin öğrencisi var ama o sene 51 bin
öğrenci ders seçiyor. Bunun tabii üniversitelerin, sınıf planlamalarından ders
planlamalarına, öğretim üyesi planlamalarına kadar çok boyutta sorunla
karşılaşmalarına sebep oluyor. Aynı şekilde öğrenci motivasyonunun kaybolduğu,
öğrencilerin 'nasıl olsa bir gün mezun olurum' motivasyonuyla veya gerekçesiyle
öğrenciliklerini uzatma eğilimine girdiği, bunun da sosyal ve toplumsal birçok
bakımdan sorunlara yol açabileceği konusunda bizlere ulaşmış çeşitli öneriler
ve talepler bulunmakta.
Aynı şekilde son bir faktör de istatistik meselesi. Uluslararası
kuruluşlarda özellikle istatistiklerimiz tartışılmaya başlandı, bu gerçek
öğrenci sayıları dolayısıyla. Çünkü özellikle açıköğretim başta olmak üzere
aktif ve pasif öğrencilerin analiz edilmesinde uluslararası ve ulusal
istatistiklerde yer almalarında bir netliğe kavuşmamız gerekiyor.
Bütün bu gerekçelerle doğrudur. Ön fikirler olarak birtakım
komisyonlarda ön çalışmalar yapılmaktadır ama henüz nihai bir aşamaya
gelinmemiştir, bir karar yoktur. Şu anda düşünce safhasında, komisyonlarda ön
çalışma safhasında ilerlemektedir.''
-"Yeni sınav sisteminde yeni projeler tartışılıyor"
Prof. Dr. Çetinsaya, yeni sınav sistemi tartışmalarına da değinerek,
Bilim, Teknoloji ve Yüksek Kurulunda (BTYK) geçen yıl alınan "2014 yılı
sonuna kadar yükseköğretim giriş sisteminde yeni çalışmalar yapılması"
kararını anımsattı. Çetinsaya, karar doğrultusunda toplumdan, öğrencilerden ve
üniversitelerden gelen eleştiriler ve çözüm önerileri üzerinde çalışmalar
yapıldığını ifade etti.
Bu konuda dünyada farklı modeller olduğunu, Türkiye'de çeşitli
sorunlara çözüm olarak önerilmiş farklı projelerin ayrı ayrı tartışıldığını
belirten Çetinsaya, bunlar arasında öğrencilerin stresini azaltmak için sınavın
yılda bir kaç kere yapılması, test yerine bazı açık uçlu sorulara yer
verilmesi, sınavların dijital ortamda yapılması, öğrencilerin spor ve kültür
faaliyetlerinin, topluma hizmet yahut sosyal sorumluluk projelerinin nihai
puanlarına katkı sağlaması gibi fikirlerin bulunduğunu söyledi. Tüm bu
alternatiflerin uzmanlarca değerlendirilip, tartışıldığını anlatan Çetinsaya,
"Ama şunu açıklıkla ifade etmek isterim ki şu ana kadar henüz somutlaşmış,
bilimsel altyapısı oluşturulmuş, karar düzeyine yahut politika düzeyine getirilmiş
bir model yahut karar bulunmamaktadır. Tabii ki BTYK kararı herkes için
belirleyicidir. Bu konudaki çalışmalar devam etmektedir" dedi.
Prof. Dr. Gökhan Çetinsaya, yükseköğretim sisteminin önünde niteliksel
büyümeyi yakalayabilmek, nitelikli öğretim üyesi yetiştirebilmek ve
uluslararasılaşmak olmak üzere üç büyük hedefin bulunduğunu anlattı.
Yükseköğretim sisteminin en azından gelecek 10 yılda şimdi büyüdüğü kadar daha
büyümeye devam edeceğini ifade eden Çetinsaya, yükseköğretim sisteminin yeniden
yapılandırılması, finansman, kalite ve uluslararasılaşma konularının
gündemlerinde olduğunu söyledi. Bu konuda da vakıf üniversitelerinin çok önemli
bir rol oynacağını vurgulayan Çetinsaya, vakıf üniversitelerinin olumlu bir
rekabet alanını teşvik ettiklerini ve birçok devlet üniversitelesinin de
kendilerine çeki düzen vererek bu rekabet içinde iyileştirme süreçlerine
başlamalarına vesile olduklarını sözlerine ekledi.
-Bekir Okan'ın konuşması
TOBB Türkiye Yükseköğretim Meclisi
Başkanı Bekir Okan da vakıf üniversitelerinin aynı zamanda burs veren kurumlar
olduğunu hatırlatarak, ciddi yatırımlarla kurulmuş olan bu üniversitelerin
ABD'de olduğu gibi sponsorluk yöntemiyle değil kendi kaynaklarıyla kaliteli
eğitim vermeye çalıştıklarını dile getirdi.
Okan, vakıf üniversitelerinin çok ciddi
yatırımlarla kurulduğunu vurgulayarak, verilen bursların devlet tarafından da
desteklenmesi gerektiğini söyledi.
Konuşmaların ardından toplantı basına
kapalı devam etti.