12.03.2014 İstanbul Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı ve Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Yönetim Kurulu üyesi Halim Mete, "Afrika'nın küresel sisteme entegrasyonu, dünya ekonomik düzeni içinde hak ettiği yere gelmesi, insan kaynaklarını ve doğal zenginliklerini en verimli şekilde kullanarak, ekonomik kalkınmasını gerçekleştirmesi Türk özel sektörünün ortak arzusudur" dedi.
Mete, TOBB
ile DEİK tarafından Nijer Cumhurbaşkanı Issoufou Mahamadou onuruna düzenlenen
Türkiye-Nijer çalışma yemeğinde yaptığı konuşmada, Türkiye ile Nijer arasında
cumhurbaşkanı seviyesindeki ziyaret ile halklar arasında 15. yüzyıla kadar
giden dostluk ve kardeşlik bağlarının, 1966 yılında başlayan diplomatik
ilişkilerinin yeni bir boyuta taşındığını belirterek, Nijer ile ilişkilerin ve
Afrika kıtasıyla stratejik ortaklığın güçlendirilmesine önemli katkılar
sağlayacağını kaydetti.
İtalya'dan
Çin'e kadar demokrasi ile yönetilen en büyük pazar ekonomisi olan Türkiye'nin
Avrupa'nın en büyük 6. ekonomisi olduğunu ifade eden Mete, şunları söyledi: "2023
yılında dünyanın en büyük 10 ekonomisi arasına girmeyi hedefleyen Türkiye bu
hedefe ulaşmak için sahip olduğu tarihi ve coğrafi bağları ile çok boyutlu bir
bölgesel politika izlemektedir. Bu anlayış çerçevesinde güçlü tarihi ve coğrafi
bağlarımız olan Afrika kıtasına özel önem veriyoruz. Afrika ile ilgilenen diğer
aktörler gibi kıtayı bir mücadele alanı olarak değil, ortak geleceğimiz olarak
görüyoruz. Zira insanlığın Afrika kıtasına borcu olduğuna inanıyoruz."
Mete, bu
anlayış içerisinde Afrika ile ilişkileri güçlendirmek için çeşitli stratejiler
ortaya konulduğunu anlatarak, "Bu çalışmalarımız neticesinde Afrika ile
karşılıklı ticaret hacmimiz 2000 yılında 4 milyar dolardan 2013 yılı sonunda 20
milyar dolar seviyesine yükseldi. Türk özel sektörü olarak güçlü tarihi ve
kardeşlik bağlarımız bulunan Afrika ile ilişkilerimizi güçlendirmek ve
derinleştirmek zorundayız. Afrika'nın küresel sisteme entegrasyonu, dünya
ekonomik düzeni içinde hak ettiği yere gelmesi, insan kaynaklarını ve doğal
zenginliklerini en verimli şekilde kullanarak, ekonomik kalkınmasını
gerçekleştirmesi Türk özel sektörünün ortak arzusudur" diye konuştu.
Afrika'nın
dünya sisteminde hak ettiği yeri almasının ortak bir amaç olduğunu aktaran
Mete, Afrika Kıtası'ndaki beklentilerinin uzun vadeli ve verimli bir ortaklık
tesis etmek olduğuna dikkati çekti.
-"Türk özel sektörü olarak Nijer
ile etkin iş birliği tesis etmek istiyoruz"
Mete, ikili
ticaretin çok az olmasına rağmen son 10 yılda 20 katın üzerinde artış
göstererek 2013 yılı sonunda 46 milyon dolar seviyesine çıktığını belirterek,
şunları kaydetti: "Türk iş dünyası olarak karşılıklı iş birliği için
önemli bir potansiyel mevcut olduğuna ve ikili ilişkilerimizin her alanda
geliştirilmesi için iki tarafta da güçlü bir ortak irade olduğunu memnuniyetle
gözlemliyoruz.
Huzurlarınızda
ifade etmek istiyorum ki, temsilcisi olduğum Türk özel sektörü olarak dost ülke
Nijer ile tüm seviyelerde etkin bir iş birliği tesis etmek istiyoruz. Nijer
Hükümeti yabancı yatırımları teşvik etmek suretiyle, önümüzdeki dönemde ülkede
altyapı çalışmaları, demiryolu, karayolları, havaalanı, hidroelektrik
santraller, petrol, doğalgaz, madencilik, turizm, toplu konut projelerinin
gerçekleştirilmesine önem verdiğini yakından takip ediyoruz.
Küresel
müteahhitlik piyasasında Çin'den sonra dünya ikincisi olan ve bugüne kadar
dünyanın dört bir köşesinde 103 ülkede toplam 274,1 milyar dolarlık 7 bin 371
proje tamamlayan Türk müteahhitlik şirketleri Nijer'e bu alanlarda her türlü
desteğe hazırdır. Nijer'de son dönemde işletilmeye başlayan yeni uranyum
yatakları ve petrol ile Nijer ekonomisinin önümüzdeki on yılda kalkınma
sürecine girerek, önemli altyapı projelerinin gerçekleştirilmesi, oluşmaya
başlayan orta sınıfların ekonomiyi canladırmasını umut ediyoruz. Nijer'in gıda
güvenliği alanındaki sıkıntılarını da yakından takip ediyoruz. Ülkemizin yardım
kurumları bu konuda kardeş ülke Nijer'e ciddi katkılar sağlamaktadır."
109 ülkeyle
kurduğu iş konseyleriyle Türk özel sektörünün küresel pazarlara açılan kapısı
olan DEİK'in, Türk-Afrika ekonomik ilişkilerinin gelişmesi için bugüne kadar 53
Afrika ülkesinin 29'u ile ikili iş konseyi kurduğunu ifade eden Mete,
"Ancak, henüz Nijer ile iş konseyi tesis edemedik. Nijer Sanayi, Ticaret
ve El Sanatları Odası Türk-Nijer İş Konseyi kurulmasına olumlu bakmaktadır.
Konseyin kurulması yönünde 2014 Mayıs ayında gerçekleştirilmesi planlanan Karma
Ekonomik Konsey (KEK) toplantıları sırasında somut adımlar atılmasını umut
ediyoruz" dedi.
-Taşkın: "Türk-Nijer İş
Konseyini kurmayı arzu ediyoruz"
Türk-Afrika
İş Konseyleri Koordinatör Başkanı Tamer Taşkın da Afrika Kıtası ile siyasi ve
ekonomik ilişkilerin geliştirilmesinin son yıllarda Türkiye'nin uluslararası
stratejisinde önemli bir yer tuttuğunu aktararak, "Bu stratejiye paralel
olarak DEİK bünyesinde faaliyet gösteren Türk-Afrika İş Konseyleri de Afrika
ülkeleriyle ilişkileri geliştirmeyi ve Türk şirketlerinin Afrika pazarından
aldıkları payı artırmayı, yatırım yapmayı sağlamayı hedeflemektedir" diye
konuştu.
Taşkın, en
kısa zamanda Türk-Nijer İş Konseyini de kurmak arzusu içinde olduklarını
belirterek, "İş Konseyi ile şirketlerimiz arasındaki iş birliği kurumsal
bir çatıya kavuşacak. Kurulacak iş konseyi ikili ilişkilerimizde kurumsal
diyalog mekanizması olarak vazgeçilmez bir networking platformu, bilgi ve
referans merkezi olacaktır" dedi.
Türk
şirketlerin küresel pazarlara entegrasyonunda öncü kuruluş olan DEİK olarak,
ülkeler arasında yeni iş birliği imkanlarının saptanmasında,
değerlendirilmesinde ve ortak girişimlerin kurulmasında her türlü yardım ve
desteği vermeye devam edeceklerini ifade eden Taşkın, Türk özel sektörü olarak
dost ülke Nijer ile tüm seviyelerde etkin işbirliği kurmak istediklerini
söyledi.
- Nijer Cumhurbaşkanı Mahamadou
Nijer
Cumhurbaşkanı Issoufou Mahamadou da, İstanbul'un Türkiye'nin ekonomik
başarısının vitrini olduğunu, Türkiye'nin dünyada ekonomik gelişim açısından
örnek bir ülke olarak görüldüğünü kaydetti.
Nijer daha
dün istikrarsızlıkla anılan bir ülke iken bugün demokrasinin önemli bir modeli
haline geldiğini aktaran Mahamadou, ülkede son derece bağımsız bir adalet
sistemi olduğunu bildirdi.
Nijer'in
yeraltı kaynaklarının son derece zengin olduğunu vurgulayan Mahamadou, ülkenin
tarım ve hayvancılıkta önemli bir potansiyele sahip olduğunu dile getirdi.
Nijer'in her
türlü doğrudan yabancı yatırıma açık olduğunun altını çizen Mahamadou, ülkenin
Batı Afrika'nın ekonomik merkezi olmayı amaçladığını ifade etti.
Afrika'nın
geleceğin kıtası olarak yükseldiğini bildiren Mahamadou, Nijer'deki siyasi
alandaki ilerlemelerin son birkaç yılda meyvelerini verdiğine dikkati çekti.
2011 yılının
sonunda Nijer'in en önemli petrol üreticilerinden biri haline geldiğine işaret
eden Mahamadou, sözlerine şöyle devam etti: "Uranyum için ise Nijer
dünyadaki 8. büyük üretici. Madenlerin üretime açılmasıyla beraber bizim
ihracat kapasitemiz ikiye katlanacak. Nijer'deki yeraltı kaynaklarının hepsini
işleme çalışmaları başlamaktadır. Avantajlarla beraber 2012 yılında bir ekonomik
ve sosyal kalkınma planı yürülüğe konuldu. Söz konusu planla beraber
hedeflerimize ulaşmayı amaçlıyoruz."
- "Gelecek 3 yılda ekonomik
büyümemizin yüzde 9,5 olmasını hedefliyoruz"
Cumhurbaşkanı
Mahamadou, ülkenin makroekonomik düzeyine bakılacak olunursa, hem cari borcun
hem de genel borç ile enflasyonun giderek düştüğünü söyledi.
Gelecek 3
yılda ekonomik büyümelerinin yüzde 9,5 olmasını hedeflediklerini belirten
Mahamadou, bu rakamın 2016 yılında daha da artmasını beklediklerini kaydetti.
Bu büyüme
ile beraber kişi başı büyümenin de artacağını aktaran Mahamadou, buna paralel
olarak orta sınıfın da giderek artacağını dile getirdi.
Sadece
ekonomik değil, siyasi anlamda da orta sınıfın son derece ekonomik olduğunu
vurgulayan Mahamadou, "Eğer güçlü bir orta sınıfınız varsa ülkenin
istikrarını sağlayabilirsiniz" şeklinde konuştu.
Dün tarım
bakanı ile görüştüklerini ve Ankara'da bulunan bir araştırma merkezini ziyaret
etiiklerini belirten Mahamadou, bu merkez ile ortak bir çalışma yapmayı
planladıklarını ifade etti.
Türk
yatırımcılarla iş birliği yapmaya hazır olduklarının altını çizen Mahamadou,
"Bu iş birliğini yapmadaki mantığımız 'kazan kazan'. Bununla beraber
Türkiye ile Nijer arasındaki özel yatırımlarda önemli ve faydalı artışlar
olacaktır" şeklinde konuştu.
Mahamadou, Nijer'in
bir fırsatlar toprağı olduğunun altını çizdi.
- "Nijer 300 milyon kişilik bir
tüketici pazarına kapı açıyor"
Nijer
Ticaret ve Özel Sektör Teşviki Bakanı Alma Oumarou ise Nijer'in 300 milyon
kişilik bir tüketici pazarına kapı açtığını söyledi.
Şu anda Nijer
hükümetinin ekonomik ve sosyal gelişme planı hazırladığı bilgisini veren
Oumarou, görevlerinin rekabetçi bir ekonomi oluşturmak olduğunu, bu sayede
şirketlerin gelişmesini ve yaşamasını sağlayacaklarını kaydetti.
Hükümetin
birçok önlem alarak çalışma hayatını çekici kılmaya çalıştığını aktaran
Oumarou, bu konuda yatırımcılar için ulusal bir konsey kurduklarını dile
getirdi.
Söz konusu
konseyin özel sektörün önündeki engelleri kaldırmak için kurulduğunu bildiren
Oumarou, konseyin başında Başbakan'ın bulunduğunu, 58 üyesi olduğunu ifade
etti.
Çalışma
dünyasını düzeltmek için de özel bir mekanizmaları olduğuna işaret eden
Oumarou, kurdukları bir merkez ile de resmi olmayan ticareti azaltmaya
çalıştıklarının altını çizdi.
Ülkenin petrol
ve doğalgaz potansiyelinin 700 milyon varili ve 14 milyar metreküpü aştığını
aktaran Oumarou, 5 binden fazla sosyal lojman inşaatı için de yatırıcımlar
aradıklarını söyledi.
Daha sonra
TOBB Başkan Yardımcısı ve DEİK Yönetim Kurulu Üyesi Halim Mete konuk
Cumhurbaşkanı'na, Türk-Afrika İş Konseyleri Koordinatör Başkanı Tamer Taşkın da
konuk bakana günün anısına hediye takdim etti.